|
Từ Thời kỳ đồ đá cũ, vùng đất này đă có người sinh sống và đến
thời Nhà Tần, nó được sáp nhập lần đầu vào Trung Hoa rồi được Nhà Đường
và Nhà Tống sử dụng làm một trạm thương mại và căn cứ hải quân. Theo tài
liệu lưu trữ, vào năm 1513, Jorge Álvares - một thủy thủ người Bồ Đào
Nha - là người châu Âu đầu tiên đến đây. Mối liên lạc với Vương quốc
Liên hiệp Anh và Bắc Ireland được thiết lập sau khi Công ty Đông Ấn Anh
thành lập một trạm buôn bán ở thành phố Quảng Châu gần đó.
Năm 1839, việc triều đ́nh Nhà Thanh từ chối nhập khẩu
nha phiến đă dẫn đến Chiến tranh Nha phiến giữa Trung Quốc và Vương quốc
Anh. Ban đầu đảo Hồng Kông bị các lực lượng Anh chiếm vào năm 1841 và
đến cuối cuộc chiến chính thức được nhượng cho Anh theo Hiệp ước Nam
Kinh. Anh đă thiết lập một Thuộc địa trực thuộc Anh (Crown Colony)
với việc thành lập Thành phố Victoria một năm sau. Năm 1860, sau khi
Trung Quốc thất bại trong Chiến tranh Nha phiến thứ 2, Bán đảo Cửu Long
(Kowloon) phía Nam Phố Boundary và Đảo Stonecutter đă được nhượng
vĩnh viễn cho Vương quốc Anh theo Hiệp định Bắc Kinh. Năm 1898, Nhà
Thanh cho Anh thuê các đảo gần đấy và Đảo Lantau với thời hạn 99 năm, từ
đó đảo có tên là Tân Giới.
Cuối thế kỷ 19 Hồng Kông là một cảng thương mại lớn của Đế
quốc Anh.
Hồng Kông đă được công bố là một cảng tự do và có vai tṛ như một
trung tâm xuất nhập khẩu (entrepôt) của Đế quốc Anh. Năm 1910,
tuyến Đường sắt Cửu Long-Quảng Châu bắt đầu hoạt động với một ga cuối
phía Nam ở Tsim Sha Tsui. Người Anh đă áp dụng hệ thống giáo dục Anh vào
Hồng Kông. Người Hoa địa phương ít tiếp xúc với cộng đồng tài phán
(tai-pan) người châu Âu giàu có định cư gần Victoria Peak.
Ngày 8 tháng 12 năm 1941, Đế quốc Nhật Bản đă xâm lược Hồng Kông như
một phần của chiến dịch quân sự trong Chiến tranh thế giới lần thứ hai.
Trận chiến Hồng Kông kết thúc với việc các lực lượng bảo hộ Anh và
Canada giao nộp quyền kiểm soát thuộc địa này cho Nhật Bản ngày 25 tháng
12. Trong thời kỳ Nhật Bản chiếm đóng Hồng Kông, người dân ở đây đă phải
gánh chịu nạn thiếu lương thực do sự áp đặt khẩu phần gây ra và nạn siêu
lạm phát do áp đặt tỷ giá của quân đội Nhật. Năm 1945, khi Vương quốc
Liên hiệp Anh và Bắc Ireland tiếp tục kiểm soát thuộc địa này sau thất
bại của Nhật Bản trong cuộc chiến, dân số Hồng Kông c̣n khoảng 600 ngh́n
so với 1,6 triệu người trước khi Nhật xâm chiếm.
Quân Nhật Bản hành quân dọc theo Queen's Road (Phố Hoàng
hậu) sau khi Anh đầu hàng năm 1941.
Dân số Hồng Kông phục hồi nhanh chóng sau chiến tranh, khi một làn
sóng dân nhập cư từ đại lục đến để tị nạn khỏi cuộc Nội chiến Trung Quốc
đang diễn ra giữa Mao Trạch Đông và Tưởng Giới Thạch. Với sự thành lập
nước Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa năm 1949, nhiều người nhập cư t́m đến
Hồng Kông v́ sợ sự ngược đăi của Đảng Cộng sản Trung Quốc. Nhiều công ty
ở Thượng Hải và Quảng Châu cũng chuyển đến Hồng Kông. Thuộc địa này đă
trở thành nơi liên lạc duy nhất giữa Trung Quốc và thế giới phương Tây
khi chính quyền mới ở Trung Quốc tăng cường cô lập đất nước khỏi ảnh
hưởng từ bên ngoài. Thương mại với đại lục bị gián đoạn trong thời kỳ
Chiến tranh Triều Tiên khi Liên Hiệp Quốc đă ra lệnh cấm vận thương mại
đối với Trung Quốc.
Ngành dệt và chế tạo đă phát triển với sự trợ giúp của sự tăng trưởng
dân số và giá nhân công thấp. Khi Hồng Kông được công nghiệp hóa nhanh,
nền kinh tế của Hồng Kông đă được thúc đẩy nhờ xuất khẩu ra thị trường
quốc tế. Mức sống tăng ổn định cùng với sự tăng trưởng công nghiệp. Việc
xây dựng Shek Kip Mei Estate năm 1953 đánh dấu sự bắt đầu của chương
tŕnh public housing estate (khu chung cư công cộng). Hồng Kông
bị phá hoại bởi những hỗn loạn trong các cuộc bạo loạn năm 1967. Những
người cánh tả thân cộng sản, với cảm hứng từ cuộc Cách mạng Văn hóa ở
đại lục, đă biến một cuộc tranh chấp lao động thành một cuộc nổi dậy bạo
động chống lại chính quyền thuộc địa kéo dài cho đến cuối năm.
Được thành lập năm 1974, Ủy ban Độc lập chống Tham nhũng đă làm giảm
mạnh mẽ nạn tham nhũng của chính quyền. Khi Cộng ḥa Nhân dân Trung Hoa
khởi xướng một công cuộc cải cách kinh tế năm 1978, Hồng Kông đă trở
thành một nguồn đầu tư nước ngoài chủ yếu cho đại lục. Một Đặc khu Kinh
tế đă được thành lập năm sau ở Thâm Quyến, một thành phố nằm ở ngay phía
Bắc của biên giới của đại lục với Hồng Kông. Nền kinh tế của Hồng Kông
đă dần thay thế từ ngành dệt may và chế tạo bằng dịch vụ, khi các lĩnh
vực tài chính và ngân hàng đă trở nên chiếm ưu thế ngày càng tăng. Sau
cuộc Chiến tranh Việt Nam kết thúc năm 1975, chính quyền Hồng Kông đă
trải qua 25 năm xử lư vấn đề hồi hương người tị nạn Việt Nam.
Khi thời hạn cho thuê Tân Giới chuẩn bị kết thúc trong hai thập kỷ,
chính phủ hai nước Trung Quốc và Anh đă thảo luận vấn đề chủ quyền Hồng
Kông vào thập niên 1980. Năm 1984, hai nước đă kư Tuyên bố chung
Trung-Anh, đồng ư chuyển chủ quyền Hồng Kông cho Cộng ḥa Nhân dân Trung
Hoa năm 1997. Tuyên bố này quy định rằng Hồng Kông sẽ được quản lư như
một đặc khu hành chính, được giữ lại các luật lệ của ḿnh và một mức độ
tự trị cao trong 50 năm sau khi chuyển giao. Do thiếu tin tưởng vào thỏa
thuận này, nhiều cư dân của Hồng Kông đă chọn di cư khỏi Hồng Kông, đặc
biệt sau Sự kiện Quảng trường Thiên An Môn năm 1989.
Đại biểu từ Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland và Cộng
hoà Nhân dân Trung Hoa tham dự Lễ bàn giao Hồng Kông trong
đêm 30 tháng 6 năm 1997.
Luật Cơ bản của Hồng Kông, có vai tṛ như một văn bản hiến pháp sau
cuộc bàn giao chủ quyền, đă được phê chuẩn năm 1990. Với sự phản đối
mạnh mẽ từ Bắc Kinh, Thống đốc Chris Patten đă đưa ra các cải cách về
quá tŕnh tự bầu cử vào Hội đồng Lập pháp Hồng Kông. Việc chuyển giao
chủ quyền Hồng Kông đă được thực hiện vào giữa đêm ngày 1 tháng 7 năm
1997, đánh dấu bằng lễ chuyển giao tại Trung tâm Hội nghị và Triển lăm
Hồng Kông. Đổng Kiến Hoa đă nhậm chức Trưởng Đặc khu Hành chính Hồng
Kông đầu tiên.
Nền kinh tế của Hồng Kông đă chịu ảnh hưởng của khủng hoảng tài chính
châu Á năm 1997. Dịch cúm gia cầm do H5N1 gây ra cũng xuất hiện ở Hồng
Kông vào năm đó. Việc thực hiện Airport Core Programme dẫn đến
việc khai trương Sân bay Quốc tế Hồng Kông mới năm 1998, sau 6 năm xây
dựng. Dự án này là một phần của Chiến lược Phát triển Cảng và Sân bay
đầy tham vọng được dự thảo trong thập niên 1980.
Việc bùng phát Hội chứng Viêm đường Hô hấp Cấp (SARS) đă bùng phát
tại Hồng Kông nửa đầu năm 2003. Năm đó, một nửa triệu người tham gia vào
cuộc tuần hành biểu thị phản đối chính quyền của Đổng Kiến Hoa và đề
xuất thi hành Điều 23 Luật Cơ bản, mà trước đó đă nêu lên các quan ngại
về sự vi phạm các quyền và sự tự do. Đề xuất này sau đó bị chính quyền
Hồng Kông huỷ bỏ. Năm 2005, Đổng Kiến Hoa đệ đơn từ chức Trưởng Đặc khu.
Donald Tsang, Ti trưởng Ti Hành chính, đă được chọn làm Trưởng Đặc khu
để hoàn thành nốt nhiệm kỳ của Đổng Kiến Hoa.
|