|
Cũng như một số nước trong khu vực Châu Á,
ngày lễ Thái Lan cũng được chia làm 2 phần: phần lễ và phần hội. Sau đây
là danh sách một số ngày lễ chính tại Thái Lan:
- Ngày 1 tháng 1: Ngày đầu năm mới (tiếng
Thái Lan: วันขึ้นปีใหม่, phát âm như wănkhứn pii mày)
- Ngày 16 tháng 1: Ngày Nhà giáo (วันครู, wăn khruu)
- Ngày 9 tháng 2: Ngày Tết Âm lịch (วันตรุษจีน, wăn t’rùt chin)
- Ngày 14 tháng 2:
Ngày lễ t́nh yêu (วันแห่งความรัก, wăn hèèng khoam rắc)
- Ngày 13, 14, 15 tháng 4 : Ngày
Tết Song Khran (Tết
Thái Lan): วันสงครานต์, wăn sổng khran)
- Ngày 1 tháng 5:
Ngày Quốc tế Lao động (วันแรงงานแห่งชาติ, wăn reeng ngaan
hèèng chaat)
- Ngày 12 tháng 8: Ngày sinh nhật
Hoàng hậu (วันเฉลิมฯพระวาชีนี, wăn cha lởởm prá waachiinii)
- Ngày 16 tháng 11: Ngày lễ
Loy Krathong (วันลอยกระทง, wăn looy kra thông)
- Ngày 5 tháng 12: Ngày sinh nhật
Nhà Vua (วันเฉลิมฯพระเจ้าอยู่หัว, wăn cha lởởm prá chááo dùù
hủa) cũng là ngày Quốc khánh Thái Lan (วันชาติ, wăn chaat)
- Ngày 25 tháng 12: Ngày
Giáng sinh (วันคริสมาส, wăn khritmas).
Lễ hội Hoàng
Gia
Lễ hội Hoàng Gia có nhiều ngày lễ quan
trọng, điển h́nh trong năm có 2 ngày lễ lớn: đó là ngày sinh nhật Hoàng
hậu và ngày sinh nhật Nhà Vua.
Lễ hội chuối
- Banana Festival ở tỉnh Kamphaengphet
Vào những ngày này, các trường học và
các cơ quan nhà nước được trang hoàng cẩn thận, các khu vực xung quanh
Hoàng cung ở Bangkok được thắp đèn rực rỡ, kèm theo là bắn pháo bông.
Người Thái cũng tôn Những công lao của vua Chulalongkorn được tri ân vào
ngày hôm sau, khi ngày Chakri, tức là ngày thành lập của triều đại hiện
nay, và ngày Đăng quang, tức là ngày vua Bhumibol Adulyadej lên ngai
vàng. Người dân đến đặt ṿng hoa trước tượng của ngài. Hai hôm trước
ngày sinh nhật của nhà vua, đội cận vệ hoàng gia mặc trang phục rực rỡ
diễu binh bên cạnh cung điện hoàng gia để tuyên lại lời thề trung thành
của họ.
Trước đây, đích thân nhà vua sẽ cử hành
nghi lễ thượng điền, một nghi lễ được cử hành vào tháng 4 hàng năm để
bắt đầu cho mùa gieo cấy. Những từ triều đại của vua Mongkut, nhà vua
chỉ có mặt tại buổi lễ, c̣n người đại diện của ngài, thường là ông bộ
trưởng Nông nghiệp, sẽ cày ba đường cày tượng trưng. Sau đó người ta đọc
vài lời tiên đoán và giải đoán theo nhiều cách khác nhau cho nhà vua
nghe.
Lễ hội truyền
thống toàn quốc
Là một nước theo đạo Phật,
Thái Lan cử hành những ngày kỷ niệm quan trọng với những nghi lễ đem lại
cho các tín đồ Phật giáo khắp đất nước một cơ hội để họ đóng góp phần
công đức, với những phẩm vật cúng cho các nhà sư và những đám rước đèn
cầy vào ban đêm. Nhiều khi c̣n có những đám đông tụ tập để nghe kể những
truyền thuyết về đức Phật. Lễ Magha Puja
vào tháng 2 kỷ niệm ngày 1.250 tín đồ tập hợp lại để nghe đức Phật
thuyết pháp. Lễ Visakha Puja
vào tháng 5 kỷ niệm ngày Phật Đản,
ngày Phật Giác Ngộ
và ngày Đức Phật Nhập Niết Bàn.
Tết
Thái Lan
Lồng đèn được thả lên trời
trong ngày hội Loy Krathong ở Chiang Mai
Tết Thái Lan (Songkran)
được tổ chức hàng năm từ ngày 13-15/4 để đón năm mới. Đây là thời điểm
người Thái tỏ ḷng kính trọng với Đức Phật, dọn dẹp nhà cửa, té nước vào
người cao tuổi nhằm tỏ ḷng tôn kính. Trong thời gian diễn ra lễ hội,
nhiều cuộc diễu hành, thi sắc đẹp được tổ chức. Ngoài ra, người ta c̣n
nấu các món ăn truyền thống và mặc các trang phục nhiều màu sắc. Đặc
biệt, trong Tết Songkran, người dân sẽ té nước lên nhau bằng xô, súng
phun nước, bóng... Những người càng được té nhiều nước càng may mắn.
Khao Phansa
Lễ Khao Phansa vào tháng 7 để tuyên bố
bắt đầu mùa An cư của Phật tử, cũng là ngày chấm dứt gió mùa hàng năm.
Mùa An cư sẽ chấm dứt ba tháng sau với kỳ Kathin, là lúc dân chúng dâng
tặng áo cà sa mới cho các nhà sư. Theo lịch truyền thống, tết năm mới
nhằm ngày 13 tháng 4.
Loy
Krathong
Khom Loi trong Loy Khrathong ở
Chiang Mai
Những sự kiện đẹp nhất trong năm là Loy
Krathong, được tổ chức trong ba ngày vào dịp trăng tṛn tháng 11.
Krathong có nghĩa là cây nến nhỏ hoặc cây đèn nhỏ được gắn trên những
chiếc bè làm bằng lá.
Suốt trong những đêm đó, mọi rạch nước ở
Thái Lan đều đông nghẹt hàng ngàn ngọn đèn cầy đặt trongnhững chiếc giỏ
nho nhỏ bằng lá đẹp đẽ. Ở Chiang Mai, ngày lễ này c̣n có cả việc thả
những chiếc đèn gió khổng lồ. Ở khắp mọi nơi, diễn ra những đám rước,
đốt pháo bông và những ánh đèn rực rỡ trong suốt ba đêm liền.
Những lễ hội
theo vùng
Trong khi mọi người dân đều tham gia vào
những lễ hội toàn quốc th́ nhiều tỉnh lại có những lễ hội riêng của ḿnh.
Trong số đó đáng quan tâm nhất là:
Lễ ăn chay
Lễ Luang
Wiang Lakon
Lễ Luang Wiang Lakon ở Lampang trong
tháng 2, một đám rước tượng Phật rất trang nghiêm với sự tham gia của
cựu hoàng tộc Chiang Mai.
Lễ
hội tên lửa Yasothon
Lễ hội nổi tiếng này diễn ra ở miền Bắc,
các quả tên lửa tự chế với đủ kích cỡ được phóng lên trời, người ta tin
rằng điều đó sẽ đảm bảo cho thời tiết thuận ḥa và vụ mùa bội thu .
Lễ hội ăn chay trên đường phố
Lễ hội tên lửa ( Rocket
Festival ở tỉnh
Lễ
hội Phi Ta Khon
Lễ hội Phi Ta Khon ở Loei vào tháng 6,
một lễ hội đóng giả các thần linh rất vui nhộn để kỷ niệm việc hoàng tử
Vessandorn quay trở về thành phố quê hương. Trong ngày lễ này, người ta
hóa trang thành những con ma đi rong ngoài phố.
Lễ hội đua
thuyền Phichit
Lễ hội đua thuyền Phichit vào tháng 9,
một sự kiện được tổ chức hàng năm trên
sông Nan,
họ đua bằng những con thuyền gỗ bơi chậm.
Lễ hội Chak
Phrra
Lễ hội Chak Phrra ở Surat Thani vào
tháng 10, đây là lễ hội rước các tượng
Phật
đặt trên xe kéo đi khắp các đường phố, hoặc thả trôi trên các ḍng sông
và các con kênh .
Lễ hội đua
trâu ở Chonburi
Lễ hội đua trâu ở Chonburi vào tháng 10,
một cuộc diễu hành và chạy đua của những con vật quư giá nhất đối với
người nông dân Thái.
Lễ hội lâu
đài Sáp ở Sakhon Nakhon
Lễ hội lâu đài Sáp ở Sakhon Nakhon vào
tháng 10, lễ hội thi tài làm những mô h́nh đền chùa đẹp đẽ bằng sáp ong.
Lễ
hội đua thuyền Lanna
Lễ hội đua thuyen Lanna ở Nan vào tháng
10, lễ dâng cúng áo cà sa cho các nhà sư địa phương , đồng thời tổ chức
đua thuyền trên những con thuyền làm bằng gỗ được sơn phết rực rỡ.
Lễ hội hoa ở
Chiang Mai
Ở Chiang Mai có rất nhiều lễ hội, đặc
sắc nhất vẫn là lễ hội hoa diễn ra hàng năm.
Lễ hội ở miền
Nam
Các lễ hội ở các tỉnh miền Nam mang sự
pha trộn của Hồi Giáo và Phật Giáo tạo ra một nét đặc trưng rất riêng.
Điển h́nh các lễ hội này tập trung tại tỉnh Phuket.
Những Lễ hội
Trung Hoa
Người Hoa ở Thái Lan ăn tết năm mới vào
cuối tháng giêng hoặc tháng hai (dương lịch). Các thương nhân đóng cửa
hiệu để nghỉ ngơi, các văn pḥng cũng đóng cửa trong vài ngày, và người
ta trang hoàng nhà cửa phố xá với đủ mọi kiểu cách. Dấu hiệu của Tết năm
mới là những tiếng pháo nổ đùng đùng, cùng với đốt giấy, pháo bông và
những đám rước ngoài đường. Các cộng đồng người Hoa ở khắp Thái Lan tổ
chức múa lân và múa sư tử. Những cuộc tŕnh diễn múa sư tử đẹp mắt nhất
được tổ chức tại Nakhon Sawan. Ở đây người Hoa tôn vinh con Rồng Vàng
bằng một đám rước rất đông đảo. Ở miền Nam, vào thế kỷ 19, những người
di cư Trung Quốc ở Phuket đă khởi đầu tổ chức Lễ hội Ăn chay hàng năm
rất khác thường, và nó đă trở thành một lễ hội chính thức trong năm ở
các thành phố này. Trong ngày lễ này, người Hoa sẽ ăn chay 10 ngày liền
và tổ chức nhiều đoàn diễu hành, cũng như tŕnh diễn những tṛ lạ lùng
như bước chân trần đi trên đống than hồng, xiên vào mặt những cây sắt
sắc nhọn. Họ nói rằng những người biểu diễn ở trong t́nh trạng lên đồng
và họ cho thấy chẳng hề có dấu hiệu đau đớn nào cả.
Những lễ hội
khác
Lễ hội Hồi
giáo
Tháng lễ Ramadan là sự kiện quan trọng
nhất trong lịch Hồi giáo. Người Hồi giáo nhịn ăn từ 12 đến 15 giờ đồng
hồ mỗi ngày trong suốt một tháng ṛng ră, trong khi vẫn đến các giáo
đường để nghiên cứu kinh Koran vào các buổi chiều. Một bữa tiệc lớn gọi
là Id Fitr đánh dấu sự kết thúc tháng nhịn ăn. Họ cũng kỷ niệm ngày
Hijra để tưởng nhớ đến cuộc tỵ nạn của tiên tri Mohammed đến thành phố
Medina (cũng là ngày đầu tiên của năm mới theo lịch Hồi giáo). Những
người Hồi giáo cũng tiến hành Haj,
tức là cuộc hành hương hàng năm theo truyền thống đến Mecca.
Những lễ hội
bộ lạc
Làm lồng đèn thả trên sông
trong ngày Loykrathong
Tất cả các bộ lạc miền núi đều ăn tết
năm mới, mặc dù không phải cùng một ngày. Người Karen, người Lisu, người
Dao, và một số nhóm Lahu ăn Tết vào cùng một ngày với người Trung Hoa,
và hầu hết những nghi lễ của người Dao đều rất giống với tập quán của
người Trung Quốc. Người Akha, người Mèo và các nhómLahu khác ăn tết năm
mới sớm hơn khoảng một tháng. Tết năm mới nổi bật với việc giết thịt
trâu, ḅ, gà ,vịt, ngồi quây lại với nhau cùng đánh chén một bữa tiệc ê
hề rượu thịt, hát ḥ và nhảy múa thật nhiều. Với các bộ tộc miền núi th́
tết năm mới cũng là bắt đầu mùa yêu đương, v́ vậy các thanh niên trai
gái cùng ăn mặc thật đẹp để làm duyên. Các thanh niên người Mèo xếp
thành hai hàng đối diện nhau và ném những quả bóng nhỏ ra phía sau hay
về phía trước, đó là một cơ hội tuyệt vời để tự giới thiệu ḿnh với
người trong mộng. Những thanh niên người Akha đến tuổi dậy th́ cùng nhau
gơ từng nhóm nhỏ nhảy múa xung quanh cây nêu của ông thầy mo trong làng
theo tiếng nhạc của sáo bầu và đàn luưt. Duy nhất có thời gian này trong
năm là đám con trai được chơi tṛ đánh quay, họcố làm cho con quay của
đối phương văng đi bằng cách vụt con quay của ḿnh vào đỉnh chóp con
quay của đối thủ. Ở các làng của người Akha, đám phụ nữ đi chơi đánh đu,
cái đu này sẽ không được phép động đến nữa trong suốt quăng thời gian
c̣n lại trong năm. Các bộ lạc cử hành nghi lễ bắt đầu mùa gieo cấy, để
cầu phúc cho vụ thu hoạch vào mùa thu, đồng thời cũng để làm vừa ḷng
các vị thần bảo hộ, hay "các vị chúa đất" h́nh mà họ coi là những chủ
nhân thực sự của cánh đồng lúa của họ. Người Karen cũng có một nghi lễ
hàng năm để cúng linh hồn của các bậc tổ tiên, chủ tŕ buổi lễ là người
phụ nữ lớn tuổi nhất trong nhà.
Thả lồng đèn trên sông trong
ngày Loykhrathong ở tỉnh Nan
Người Mèo làm riêng một cách cửa dành
cho các linh hồn và một cách cửa khác cho vị thần của cây trụ giữa nhà.
Hằng năm người Dao cầu xin các vị thần núi tha tội để cho phép đàn gia
súc của họ được đi lại và ăn cỏ trên cánh đồng. Những vị thần ác phải
được giữ ở cách xa khu vực cư trú của làng. V́ vậy cứ vào tháng 9, các
chàng trai AKha làm những thanh kiếm bằng gỗ để xua đuổi các ác thần đó
đi, họ kéo nhau hùng hổ chạy quanh từng ngôi nhà ở trong làng. Người Lisu
th́ đánh lừa các vị thần bằng cách mời họ đi ăn cỗ để các vị bước ra
khỏi đường ranh giới của làng được bảo vệ bằng những lá bùa cấm kỵ cắm
trên đó, khi các vị thần đă đi qua đường ranh đó rồi th́ không thể trở
vào đó được nữa. Các lễ hội cho phép và thậm chí đ̣i hỏi người dân làm
những việc mà nếu không th́ người ta sẽ chẳng làm vào một thời điểm khác
trong năm. Chẳng hạn, lệ làng yêu cầu tổ chức một bữa tiệc lớn, để bảo
đảm cho mỗi gia đ́nh đều có một phần thức ăn giàu chất protein. Nhưng ở
những lễ hội khác th́ lệ làng đơn giản chỉ là để vui chơi cho thỏa thích.
Những lễ hội
mới nẩy sinh
Với t́nh yêu dành cho Sanuk (vui vẻ),
người Thái thường xuyên phát minh ra những "lư do" mới để tổ chức ra các
lễ hội. Các nhóm dân chúng và các tổ chức kinh doanh hậu thuẫn cho họ.
Chương tŕnh lễ hội thông thường bao gồm trưng bày, triển lăm, giải trí
với nhiều h́nh thức, các đám rước, có thể diễu hành trên sông, và dứt
khoát là phải có một cuộc thi hoa hậu. Nổi tiếng nhất trong số những lễ
hội mới xuất hiện từ thập niên 1960 là lễ diễu hành của những chú voi ở
Surin miền bắc Thái Lan. Đây là một màn tŕnh diễn y như thật một cuộc
săn bắt và huấn luyện voi rừng ngày xưa. Trong ngày lễ này người ta cho
cả voi nhà và voi chiến tham gia.Các cơ quan du lịch Thái Lan luôn đóng
một vai tṛ then chốt trong việc cổ động cho các hội chợ triển lăm sản
phẩm ở các địa phương. Trong số đó có lễ hội Dù ở Bor Sang, Lễ hội Hoa ở
Chiang Mai, Lễ hội Chim ở Chainat và Lễ hội Lụa ở Khon Kaen. Hội chợ
Trái cây th́ nổi bật nhất là ở Rayong, Trat, Chanthaburivà Nakhon Pathom,
c̣n những hội chợ dành riêng cho xoài được tổ chức ở Chachoengsao và hội
chợ nho ở Ratchaburi, hội chợ trái vải ở Chiang Rai, chôm chôm ở Surat
Thani, nhăn ở Lamphun, chuối ở Kamphaeng Phet, trái langsat ở Uttaradit
và măng cầu ở Nakhon Ratchasima.
Những cuộc
thi hoa hậu
Người Thái yêu thích các cuộc thi hoa
hậu. Các cuộc thi này luôn được người ta chào đón trong bầu không khí
của một lễ hội. Và điều đó là có lư do: phụ nữ Thái Lan từ lâu đă nổi
tiếng v́ vẻ đẹp . Những người đoạt giải trong các cuộc thi hoa hậu chính
thức luôn được đăng trên trang nhất của các tờ báo. Vào năm 1965, khi
Apasara Hongsakul đoạt vương miện Hoa hậu Hoàn vũ, cả đất nước vụt bùng
nổ thành một lễ hội. Sự đăng quang của cô đă lần đầu tiên bộc lộ cho
nhiều người trên thế giới biết được vẻ đẹp của người phụ nữ Thái. Hai
thập niên sau, đất nước lại như phát cuồng lên khi Porntip
Narkhirunkanok đoạt được vương miện hoa hậu Hoàn vũ năm 1988. Cô được
gọi là "anh hùng dân tộc", thậm chí chính phủ cũng chúc mừng cô và bổ
nhiệm cô giữ một chức vụ ngoại giao. Mọi lễ hội ở Thái Lan đều tổ chức
một hoặc hai cuộc thi hoa hậu. Mỗi năm đều có cuộc thi hoa hậu Quốc gia
với các ṿng thi tuyển ở các tỉnh, sẽ có các cô gái được bầu chọn là hoa
hậu Thái Lan, hoa hậu Thế giới Thái Lan, hoa hậu quư bà Thái Lan, hoa
hậu miền núi, hoa hậu nông dân,hoa hậu Dù, hoa hậu Xoài, hoa hậu Nho,
hoa hậu Nhăn, hoa hậu Chuối, hoa hậu Trái Vải, và thậm chí có cả hoa hậu
chuyển đổi giới tính nữa.
|